پایگاه خبری اقتصادی و تحلیلی نیوزبانک

جستجو

نحوه عملکرد بانک ها شبهه بی توجهی به مشارکت در سود و زیان است

نیوزبانک-مشارکت در سود و زیان از سوی بانک ها نادیده گرفته شده است و مواردی سراغ نداریم که بانک ها به دلیل ضرر طرف قرارداد خود، متحمل ضرر شود؛ این عملکرد این شبهه را تقویت می کند که نظام بانکداری فعلی چندان بر مبنای مشارکت نیست.

مشارکت در سود و زیان از سوی بانک ها نادیده گرفته شده است و مواردی سراغ نداریم که بانک ها به دلیل ضرر طرف قرارداد خود، متحمل ضرر شود؛ این عملکرد این شبهه را تقویت می کند که نظام بانکداری فعلی چندان بر مبنای مشارکت نیست.

به گزارش پایگاه خبری نیوزبانک،محمدجواد توکلی، عضو هیئت علمی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) و مدیر مسئول دو فصلنامه «معرفت اقتصاد اسلامی» در گفت وگو با خبرگزاری قرآنی ایران (ایکنا)، به بیان سخنانی در خصوص قانون بانکداری بدون ربا و آسیب شناسی بانکداری فعلی پرداخت.

وی اظهار کرد: با گذشت بیش از 25 سال از تصویب قانون بانکداری بدون ربا که قرار بود به صورت موقت اجرا شود، ما قاعدتاً باید بازخورد عمل کرد بانک ها طبق این قانون را مطالعه می کردیم، اما عملاً چنین اتفاقی رخ نداد، هرچند که اکنون برخی از مؤسسات بانکداری اسلامی تلاش هایی برای بازنگری در آن قانون را صورت داده اند.

عضو هیئت علمی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با بیان این که در حال حاضر کارهایی در این زمینه از قبیل اصلاح آیین نامه ها هر چند به کندی، در حال انجام است، افزود: ضرورت آغاز این حرکت آشکار است و بحث هایی هم در زمینه تخصصی کردن بانک ها مطرح شده است که به خصوص در زمینه الگوی تفکیک مورد تأکید قرار گرفته است.

مدیر مسئول دو فصلنامه «معرفت اقتصاد اسلامی» ادامه داد: الگوی تفکیک این است که ما برخی از فعالیت های بانکی نظیر قرض الحسنه را از عقود مبادله ای و مشارکتی جدا کنیم و نهادهای خاصی برای پرداختن به آن ایجاد کنیم که اکنون جزء بحث های جاری در زمینه اصلاح قوانین و ساختار بانکداری مورد توجه قرار گرفته است.

وی با تأکید بر این که در قانون به بحث مشارکت در سود و زیان اشاره شده و زمینه های قانونی اجرای آن فراهم شده است، اظهار کرد: در عین حال، هم در عمل با مشکلاتی در این عرصه مواجه بوده ایم؛ از یک طرف بانک ها عموماً تمایلی به مشارکت در سود و زیان ندارند و از طرف دیگر ساختار لازم برای اجرای آن وجود ندارد.

توکلی با بیان این که ساختار بانکداری ما نیاز به مهندسی مالی جدید دارد، افزود: ساختارهای موجود، توانایی کافی برای اجرای مشارکت در سود و زیان را به بانک ها نمی دهد و از این منظر باید گفت که قانون به تنهایی کافی نیست، بلکه نوعی طراحی سیستم و نظام سازی لازم است که با توجه به آن، وضعیت موجود را آسیب شناسی کنیم و به سمت اصلاح آن به پیش برویم.

وی ادامه داد: باید بررسی کنیم که نقایص عملکردی بانک ها، اگر مرتبط با قانون است، قوانین اصلاح شوند و اگر نیست، چگونه نقایص عملکردی آن را برطرف کنیم. اقدامات ما در بحث آموزش بانکداری اسلامی چندان مناسب نبوده است و شاید بتوان گفت که غالب افرادی که در نظام بانکی فعالیت می کنند، ممکن است آشنایی کافی با عقود اسلامی نداشته باشند.

 

ساختارهای موجود، توانایی کافی برای اجرای مشارکت در سود و زیان را به بانک ها نمی دهد و از این منظر باید گفت که قانون به تنهایی کافی نیست، بلکه نوعی طراحی سیستم و نظام سازی لازم است

 

وی همچنین خاطرنشان کرد: اخلاق حرفه ای بانکداری اسلامی از دیگر مسائل حائز اهمیت است که نه کار نظری و مطالعاتی جدی در این حوزه صورت گرفته است و به این ترتیب، نه آثار مناسب در این زمینه منتشر شده است و نه دوره های اخلاق حرفه ای برای کارکنان بخش بانکی برگزار کرده ایم.

عضو هیئت علمی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با اشاره به اهمیت آشنایی بدنه بانک داری با مبانی اسلامی قراردادها، گفت: ما باید بدنه بانکداری کشور را توجیه کنیم که اهداف و سازوکار سیستم بانکداری اسلامی چیست و چه مزیت هایی نسبت به سیستم ربوی دارد. در واقع باید گفت که متأسفانه برخی از دست اندرکاران این بخش شاید نسبت به این موارد توجیه نباشند.

وی ادامه داد: در بحث تقسیم سود و زیان هم عملاً پرداخت سود علی الحساب به گونه ای در نظام بانکداری ما اصل قرار گرفته است که ناشی از مشکلات جدی در سیستم محاسباتی سود و زیان است و بعضاً این تصور ایجاد می شود که گویا هیچ مکانیزم مشخصی برای محاسبه سود قطعی وجود ندارد و سودهای علی الحساب با نوعی مصالحه و شرط ضمن عقد تبدیل به سود قطعی شوند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: این نکته از آن جهت حائز اهمیت است که مشارکت در سود و زیان از سوی بانک ها نادیده گرفته شده است و مواردی سراغ نداریم که بانک ها به دلیل ضرر طرف قرارداد خود، متحمل ضرر شود، بلکه همواره سود خود را دریافت کرده است و این عملکرد این شبهه را تقویت می کند که نظام بانکداری فعلی چندان بر مبنای مشارکت عمل نمی کند.

تاریخ خبر: ۱٣۹۱/۱۱/۱٨

اخبار مرتبط

نظرات

٠ نظر

در صورتی که می خواهید پاسخ خود را دریافت کنید، ایمیل خود را وارد نمایید
ارسال نظر ...
نظری برای نمایش موجود نیست ، شما اولین نفری باشید که نظر می دهید!